Muzyka działa na mózg w sposób porównywalny do słuchania opowieści
Muzyka wywołuje charakterystyczne wzorce aktywności w obszarach mózgu związanych z wyobraźnią i nadawaniem znaczenia. Przypominają one reakcje mózgu, które pojawiają się podczas słuchania opowieści - ustalili badacze.
Naukowcy wykazali, że
Muzyka wywołuje wyraźne wzorce w obszarach mózgu odpowiedzialnych za wyobraźnię i znaczenie, podobne do tych, które powstają pod wpływem narracji mówionej.
Szerokie działanie muzyki na mózg opisali naukowcy z Princeton University (USA) na łamach magazynu „Nature Communications” (https://www.nature.com/articles/s41467-026-76452-0).
Wcześniej jeden z autorów badania odkrył, że mózgi osób oglądających ten sam film lub słuchających tej samej historii reagowały w podobny sposób.
W nowym badaniu mózgi ochotników były obserwowane z pomocą techniki fMRI, kiedy słuchali oni nieznanych wcześniej utworów instrumentalnych oraz mówionych opowieści.
Ponadto po każdym fragmencie muzyki lub wypowiedzi uczestnicy opisywali, co wyobrażali sobie podczas słuchania.
Badanie wskazało, że obszary mózgu związane z wyobraźnią i nadawaniem znaczenia były aktywowane w podobny sposób zarówno przez muzykę, jak i mowę.
Jednocześnie różni słuchacze mieli podobne skojarzenia podczas słuchania tych samych, wcześniej nieznanych fragmentów muzycznych - średnio 71 proc. uczestników opisywało historię zgodną z dominującą interpretacją danego fragmentu muzyki.
Przy tym fragmenty mowy i muzyki, które wywoływały tę samą wyobrażoną historię, powodowały także podobne wzorce aktywności w tych samych obszarach mózgu.
Naukowcy podkreślają, że zjawisko to dotyczyło nie tylko obszarów przetwarzających dźwięki mowy i muzyki, lecz także tzw. sieci stanu domyślnego mózgu, łączącej obszary związane z wyobraźnią, pamięcią i nadawaniem znaczenia.
- Widzimy tutaj zupełnie inny wymiar nadawania muzyce znaczenia. Muzykę czasem przedstawia się jako bodziec abstrakcyjny, tymczasem nasze wyniki pokazują, że słuchacze angażują się w bardzo konkretny proces nadawania jej znaczenia - tłumaczy prof. Elizabeth Margulis z Princeton University, autorka książki „Transported: The Everyday Magic of Musical Daydreams”.
Według autorów badanie może pomóc w lepszym poznaniu nie tylko tego, co dzieje się w mózgu w czasie słuchania muzyki, ale także podczas spontanicznego myślenia i błądzenia myśli.
Wyniki mogą też kiedyś znaleźć zastosowanie kliniczne, np. w leczeniu depresji lub zaburzeń lękowych, w których pacjenci nadmiernie koncentrują się na określonych schematach myślenia.
Marek Matacz (PAP)
mat/ agt/